دوشنبه, 20 بهمن 1404 فارسی
کد خبر: 913 تاریخ: شنبه، 18 بهمن 1404 - 23:27

البرز در یک‌قدمی سکوی سوم دانش‌بنیان‌های ایران/ آغاز به کار صندوق پژوهش و فناوری البرز

روز شلوغ البرز با بازدید از قلب تپنده بیوتکنولوژی کشور آغاز و با امضای تفاهم‌نامه‌ای راهبردی در شورای برنامه‌ریزی استان به پایان رسید؛ سفری که در آن حسین افشین، معاون علمی رئیس‌جمهور، نه‌تنها از دستاوردهای واکسن‌سازی بازدید کرد، بلکه پیوند مالی جدیدی را میان دولت و بخش خصوصی البرز برقرار ساخت.

گزارش نجوای آگاهی حاکی است، صبح امروز بازدید از مجموعه دارویی برکت و رونمایی از واکسن‌های نوین، طلیعه سفر معاون رئیس‌جمهور بود. در ادامه، افتتاح صندوق پژوهش و فناوری در پارک علم و فناوری، قطعه دیگری از پازل حمایت از ۵۰۰ شرکت دانش‌بنیان البرزی را تکمیل کرد.

البرز در یک روز؛ وقتی دولت از نخبگان گفت، از فناوری شنید و از ماندگاری پرسید

سفر یک‌روزه معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس‌جمهور به استان البرز، بیش از آنکه مجموعه‌ای از مراسم رونمایی و امضای تفاهم‌نامه باشد، تلاشی برای بازتعریف جایگاه این استان در نقشه اقتصاد دانش‌بنیان کشور بود؛ استانی کوچک از نظر جغرافیا، اما پرتراکم از نظر دانشگاه، صنعت، نخبگان و شرکت‌های فناور.

حضور حسین افشین در البرز، از شهرک صنعتی دارویی برکت تا پارک علم و فناوری و شورای برنامه‌ریزی استان، پیام روشنی داشت: البرز دیگر حاشیه تهران نیست، بلکه می‌تواند یکی از کانون‌های اصلی پیوند علم، صنعت و سرمایه انسانی باشد؛ اگر سیاست‌ها از شعار عبور کنند.

از واکسن طیور تا امنیت زیستی

نخستین ایستگاه این سفر، شهرک صنعتی دارویی برکت بود؛ جایی که محصول نوآورانه واکسن طیور با تکیه بر دانش بومی رونمایی شد. محصولی که فقط یک دستاورد فناورانه نیست، بلکه پاسخی به یکی از نقاط آسیب‌پذیر اقتصاد کشور یعنی وابستگی به واردات واکسن‌های دامی است.

شرکت دانش‌بنیان «پایا واکسن» با تمرکز بر بومی‌سازی سویه‌های در حال گردش، واکسن‌هایی تولید کرده که از همخوانی آنتی‌ژنتیکی بالایی برخوردارند؛ از واکسن دوگانه نیوکاسل و آنفلوانزا گرفته تا واکسن‌های سه‌گانه و زنده. این رونمایی، نمادی بود از اینکه «دانش‌بنیان» اگر درست فهمیده شود، می‌تواند همزمان به امنیت زیستی، سلامت تولید و اقتصاد ملی کمک کند.

صندوق پژوهش و فناوری؛ ابزار یا امید؟

در پارک علم و فناوری البرز، صندوق پژوهش و فناوری غیردولتی استان به‌طور رسمی رونمایی شد. صندوقی که قرار است نقش واسط میان ایده، سرمایه و بازار را بازی کند؛ نقشی که سال‌هاست در بسیاری از استان‌ها یا به‌درستی شکل نگرفته یا به بوروکراسی گرفتار شده است.

معاون علمی رئیس‌جمهور با اشاره به فعالیت ۷۳ صندوق مشابه در کشور تأکید کرد که ماهیت خصوصی این صندوق‌ها، نقطه قوت آنهاست. اما تجربه زیست‌بوم فناوری نشان داده است که موفقیت این صندوق‌ها، بیش از تابلو و مراسم، به شفافیت، ریسک‌پذیری واقعی و دوری از روابط رانتی وابسته است. پرسش کلیدی اینجاست: صندوق البرز تا چه حد می‌تواند از کلیشه‌های رایج فاصله بگیرد؟

پنج درصد؛ عددی امیدوارکننده یا هشداردهنده؟

اعلام اینکه حدود پنج درصد شرکت‌های دانش‌بنیان کشور در استان البرز مستقر هستند، در نگاه اول عددی قابل توجه است؛ به‌ویژه برای استانی با وسعت محدود. اما این عدد، هم‌زمان یک هشدار هم در دل خود دارد: آیا زیرساخت‌های استان، از مسکن نخبگان تا حمل‌ونقل و کیفیت زندگی، با این تمرکز شرکت‌های فناور هم‌خوانی دارد؟

خود مسئولان نیز به این شکاف اشاره کردند؛ جایی که بحث مسکن نخبگان، به‌عنوان یکی از جدی‌ترین دغدغه‌ها، به میان آمد.

۷۰۰ واحد مسکونی؛ گام اول یا مُسکن موقت؟

اعلام برنامه تأمین ۷۰۰ واحد مسکونی ویژه نخبگان در البرز، یکی از مهم‌ترین وعده‌های این سفر بود. وعده‌ای که اگر محقق شود، می‌تواند در ماندگاری سرمایه انسانی استان نقش تعیین‌کننده‌ای داشته باشد.

اما تجربه‌های پیشین نشان داده‌اند که مسکن نخبگان، تنها با عدد حل نمی‌شود؛ مکان‌یابی، قیمت تمام‌شده، دسترسی به مراکز علمی و کیفیت زیست شهری، همه عواملی‌اند که تعیین می‌کنند این واحدها به «خانه» تبدیل شوند یا صرفاً به آمار.

سند جامع اقتصاد دانش‌بنیان؛ نقشه راه یا فهرست آرزوها؟

استاندار البرز از تدوین سند جامع اقتصاد دانش‌بنیان با شاخص‌های ارزیابی سخن گفت؛ سندی که قرار است با زمان‌بندی مشخص، عملکرد دستگاه‌ها را قابل سنجش کند. اگر این سند از جنس اسناد خاک‌خورده نباشد، می‌تواند به یک ابزار حکمرانی واقعی تبدیل شود.

پیشنهادهایی مانند ایجاد شهرک‌های صنعتی دانش‌بنیان، تقویت ارتباط صنعت و دانشگاه و استفاده از ابزارهای نوین مالی، همگی آشنا هستند؛ تفاوت در اجراست، نه در متن.

تفاهم‌نامه‌ها؛ آغاز یا تکرار؟

امضای تفاهم‌نامه میان استانداری البرز و بانک شهر، بخش پایانی این سفر بود. تفاهم‌نامه‌ای با محور تأمین مالی و حمایت از پروژه‌های اولویت‌دار. تجربه نشان داده است که تفاهم‌نامه‌ها زمانی معنا پیدا می‌کنند که به پروژه‌های مشخص، زمان‌بندی‌شده و قابل پیگیری گره بخورند؛ در غیر این صورت، به بایگانی اعتماد عمومی افزوده می‌شوند.

پرسش نجوا

سفر معاون علمی رئیس‌جمهور به البرز، تصویر روشنی از ظرفیت‌ها و وعده‌ها ارائه داد؛ از واکسن طیور تا مسکن نخبگان. اما پرسش اصلی همچنان باقی است:

آیا البرز قرار است «محل استقرار شرکت‌های دانش‌بنیان» باشد یا «زیست‌بوم پایدار نخبگان»؟ و مهم‌تر از آن، چه زمانی فاصله میان رونمایی‌ها و نتایج ملموس، برای مردم و نخبگان استان، کوتاه‌تر خواهد شد؟

این همان جایی است که «نجوا» نه خبر را تکرار می‌کند و نه وعده را؛ بلکه منتظر پاسخ می‌ماند.

منبع: نجوای آگاهی

https://www.najvayeagahi.ir/@913
پیشنهاد سردبیر